Wat is er goed aan Goede Vrijdag?

Je weet natuurlijk wel wat Goede Vrijdag is: de vrijdag voor Pasen waarop je misschien iets eerder weg mag van kantoor, klaar voor een heerlijk lang weekend waarin de lente wordt ingeluid. Of is er meer goeds aan deze dag?

Gepubliceerd: 30 maart 2018 in Geloven Tekst: Willemijn de Jong

Goede Vrijdag is de sterfdag van Jezus. Een historische dag van verraad, pijn en ellende. Waarom noemen christenen deze dag dan toch 'goed'? Dat is misschien wel het gekste aan het christelijke geloof: het lijden en sterven van Jezus is het beste wat de mensheid is overkomen. Het is vreselijk wat Jezus is aangedaan, maar het gevólg ervan is de redding van de wereld. Hoe zat dat nu ook alweer precies? Hieronder proberen we het zo eenvoudig mogelijk uit te leggen.

Het probleem

Wie Jezus is, en waarom Hij stierf - dat is een ingewikkeld verhaal. Zelfs voor veel christenen is het nog lastig om precies te begrijpen waarom dat nodig was. Als je het heel kort wilt samenvatten, gaat het verhaal zo. In het begin liet God de wereld ontstaan, en als topstuk van deze aarde schiep God de mens. God is het Goede. Hij wilde niets liever dan in relatie staan met de mensen die hij had gemaakt. Alleen, God is ook Liefde. Hij wilde dus niet dat mensen als robotjes naar Hem zouden luisteren, maar hen een eigen keus geven. Hij wilde dat ze het goede zouden kiezen, uit liefde voor Hem. 

De eerste mensen dachten daar anders over. Ze wilden zélf besluiten wat goed voor hen was en hun eigen god zijn. Toen ze het verbond met God verbraken door de verboden vrucht te eten, kwam er zonde in de wereld. Zonde is letterlijk 'je doel missen'. De mens was gemaakt voor verbinding en relatie. Maar nu zou hij gericht zijn op zijn eigen ego. Elke zonde is een daad van egoïsme: 'mijn begeerte of mijn wil is belangrijker dan die van de ander, of van God.'

Gods plan

Gods hart brak toen de mensen hem de rug toekeerden. Doordat de mensheid niet naar Hem luisterde, kwamen er oorlog, verdriet, pijn en eenzaamheid op aarde. De mens stond schuldig tegenover zichzelf, de ander, de aarde en al helemaal tegenover God. Hoe zou het ooit weer harmonieus en liefdevol kunnen worden? De enige mogelijkheid om het Goede te laten zegevieren, was om de schuld van de mensheid te betalen. Er moest een rechtzaak plaatsvinden. De schuld moest worden gedragen. Maar geen mens die dat kon, want elke mens stond al schuldig tegenover God. Daarom vroeg God het van zijn enige Zoon, de enige die zonder zonde was. Jezus Christus die met God over de schepping regeert, werd een mens. Hij zou volmaakte liefde en goedheid naar de aarde brengen.

De oplossing

Maar wat gebeurt er als slechte mensen worden geconfronteerd met het Goede? Het maakt ze kwaad. Afgunstig. Wantrouwig. Jezus werd in Israël geboren, het land waar God had beloofd dat hij een Verlosser zou sturen, om de eeuwige schuld op te lossen. In die tijd regeerden de Romeinen daar. Door zowel de Joden als de Romeinen werd Jezus, ondanks of misschien wel dankzij zijn wonderen, zijn wijze levenslessen, zijn liefde en zijn nederigheid, ter dood veroordeeld. De mens die de waarheid sprak, die volmaakt liefhad - die werd in een volkstribunaal weggehoond. Zijn eigen vriend verried hem, zijn eigen volk hing hem aan een kruis.

Het verhaal van Goede Vrijdag is afschuwelijk. Je kunt het in drie verschillende evangeliën in de Bijbel lezen. Zijn volgelingen Mattheus, Markus en Lukas hebben er verslag van gedaan. Maar het bizarre van dit verhaal is: Jezus heeft onschuldig het zwaarste leed gedragen. Hij werd in de steek gelaten door de mensen, maar veel groter nog: door God zelf. Toen Hij aan het kruis hing riep hij: 'Mijn God, Mijn God - waarom heeft U mijn verlaten?'

Hiermee heeft Zijn eigen Vader Hem aangedaan, wat elk mens had gekozen: los zijn van God. Maar hadden we ooit door hoe afschuwelijk het is om het Goede los te laten? In Jezus' lijden zien we hoe vreselijk het is zonder God. Maar ook: dat Hij zóveel van Zijn mensheid houdt, dat Hij ons wil vergeven. Dat Hij de schuld op zichzelf wilde nemen. Dat Hij weer verbinding wil leggen.

Pasen moet nog komen

Met Jezus dood was niet alles goed. Hij moest de dood overwinnen. Als enig mens moest Hij sterker zijn dan de dood. Die overwinning op de dood, de viering van het leven, komt met Pasen. Je kunt je voorstellen dat er niets groters is dan een christen kan vieren. Met Pasen bleek dat de dood van Jezus niet voor niets was. Het betekent dat wij niet meer dood hoeven, maar eeuwig met God mogen leven.

Christen zijn is geloven dat die kruisdood van Jezus voor jou was. Dat het nodig was om jouw contact met God te herstellen. We kunnen ons voorstellen dat het als een mythe klinkt misschien. Of als een veel te ingewikkelde theorie. Of als een bizar bloederig verhaal. Door de geschiedenis heen hebben de mensen geprobeert dit verhaal te geloven, te omarmen, eruit te leven en het te vertolken. Eeuwenlang is er muziek over gemaakt, kunst over geschilderd, zijn er gedichten over geschreven en is de Bijbel het meestgelezen Boek gebleven. Hoe kan die Goede Vrijdag, eeuwen later, nog zo'n belangrijke dag zijn? Misschien omdat - of je er nu in gelooft of niet - de boodschap de mooiste van de wereld is: Liefde wint.

‘So he sent his chosen son,
To let us know, 
That love had surely made us all, 
and hate would surely make us fall, 
So from the cross, 
Well he showed the world that dreadful day, 
That love could be the only way’.