‘Bij Bosshardt is voor mij een vluchtoord’

Soms zat Jolanda dagen alleen. Iedereen om haar heen leek druk te zijn met werk en gezin. De opening van een Bij Bosshardt-locatie tegenover haar flat betekende de start van een nieuw leven. “Als ik hier ben geweest, voel ik me achteraf altijd beter.”

Gepubliceerd: 15 april 2019 in Leven Tekst: Wilfred Hermans Beeld: Wendy Bos

Jolanda (48): “Daarnet las ik een slogan van het Oranjefonds die ook voor Bij Bosshardt opgaat: Als we er allemaal voor elkaar zijn, staat niemand er alleen voor. Waarom me dat aanspreekt? Als je eenzaam bent, trek je jezelf meestal terug, maar als je er voor elkaar bent, ben je nooit eenzaam.”

Gepest
Al sinds haar jeugd zit Jolanda in de psychiatrie vanwege een posttraumatische stressstoornis. Het overlijden van haar vader, toen ze negentien was, versterkte dat alleen maar. Meer details over haar jeugd kan ze maar moeilijk vertellen, en daar is ze voor in therapie. “Maar een leuke jeugd was het niet. Ik was vrij dik, terwijl de rest van mijn familie dun was. Op school werd ik gepest. Al met al gewoon niet leuk.”

Er volgden jaren van eenzaamheid. Als Jolanda niet opgenomen was, zat ze alleen thuis. “Als ik me alleen voel, houd ik een pyjamadag: dan ga ik onderuit op de bank liggen, rolgordijn naar beneden. Op die momenten voel ik me hartstikke rot en ga ik malen: waarom ben ik alleen, ik heb geen kinderen en weinig contact met mijn familie, hoe moet het verder?”

Weer een doel
In Papendrecht, waar ze naartoe verhuisde, kende ze niemand, totdat tegenover haar flat een locatie van Bij Bosshardt werd geopend, nu negen jaar geleden. “Ik zag een groepje mensen buiten in het zonnetje breien, ze straalden positiviteit uit. Ik wist dat het Leger des Heils een christelijke instelling was, dus ik dacht: nu heb ik een loopje én een plek waar ik misschien m’n ei kwijt kan. Ik liep ernaartoe en maakte een praatje met Marco, de projectleider. Direct kon ik meedraaien in de activiteiten die ze organiseerden. Al gauw mocht ik de was doen en kreeg ik de sleutel van de brievenbus. Later kwam ik zelfs in de sollicitatiecommissie, om een nieuwe medewerker te selecteren. Inmiddels help ik met allerlei klusjes: koffie- en theezetten, koken, kleding afrekenen, het gebouw opknappen. Zo heeft mijn dag weer een doel. Andersom helpen ze mij ook met van alles, bijvoorbeeld hoe ik slimmer met geld kan omgaan, maar ook om mijn rolschaatsen op Marktplaats te zetten. Ik ben er trots op dat ik hier mijn draai heb gevonden.” 

Minder, minder, minder 
De huiskamer van Bij Bosshardt werd Jolanda’s tweede huiskamer. Tot drie keer toe deed ze – met andere bezoekers en personeel – mee met het Kunst & Theater Gala van het Leger des Heils, stuk voor stuk hoogtepuntjes uit haar recente leven. “Toen ik Miss Hannigan speelde, uit de musical Annie, wonnen we de regiowedstrijd, waarna we in de Heineken Music Hall mochten optreden. Ik vond het moeilijk om een rol te spelen, want ik was toen nog vrij dik. Maar het ging gelukkig goed; als het om het echie gaat, lukt het me wel. Twee jaar geleden heb ik een soort maagverkleining gehad, waardoor ik enorm ben afgevallen. Daar sloeg ik een beetje in door, totdat ik eind vorig jaar in het ziekenhuis terechtkwam omdat ik te weinig woog. Ik at niet meer. Een stemmetje in mijn hoofd zei: je moet minder, minder, minder, want dat is mooier. Maar dat ís niet mooier. En waarom zou ik mooier moeten zijn?”

‘Als ik eenzaam ben, voel ik me hartstikke rot en ga ik malen’

Hart luchten
Op de vraag wat Bij Bosshardt precies voor haar betekent, volgt een lange stilte. “Een vluchtoord,” zegt ze. Dan enkele tranen. “Als het niet goed met me gaat, weet ik gewoon dat als ik hiernaartoe ga, ik me daarna weer beter voel. Ik kan hier even m’n hart luchten, en als ik een noodvraag heb, word ik hier geholpen.”Tegelijk kan Jolanda in haar ‘tweede woonkamer’ ook iets voor anderen betekenen, zoals een bezoekster die zelf ook in de psychiatrie zit. “Ik had mezelf net een behulpzaam ezelsbruggetje aangeleerd, wat ik haar ook aanleerde. Ze schreef ’t op en had er veel aan. Dat leverde een goed gesprek op, maar wat het ezelsbruggetje was, weet ik niet meer. Vier letters, denken, doen en handelen, zoiets.” 

Gezelligheid nodig
Ondertussen heeft Jolanda de vakanties van het Leger des Heils ontdekt. Daar houdt ze mooie contacten aan over. Hoe ziet ze haar toekomst voor zich? “Over vijf jaar hoop ik zelfstandig te kunnen functioneren. Op de achtergrond zal de hulpverlening altijd nog wel een rol blijven spelen, ik zal altijd steun nodig hebben. Of ik ooit zou stoppen met Bij Bosshardt? Nee, nooit. Die gezelligheid heb ik nodig.”